Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam
Độc lập Tự do Hạnh phúc
Sáng kiến kinh nghiệm
ứng dụng công nghệ thông tin
trong dạy học toán ở trờng thcs
I- Lời mở đầu
Đất nớc Việt Nam đang chuyển mình mang tầm vóc lịch sử, đang từng bớc hội
nhập với khu vực và quốc tế: Chiến lợc công nghiệp hoá hiện đại hoá đợc đại hội VIII
của Đảng đề ra mà Nghị quyết của hội nghị ban chấp hành trung ơng lầ thứ 2 về giáo
dục và khoa học công nghệ là khâu đột phá đang đa công cuộc đổi mới tới một bớc
ngoặt sáng về chất, vấn đề đó tiếp tục đợc khẳng định trong các kì đại hội IX và đại hội
X của đảng ta.
Hơn bao giờ hết trớc cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật đang diễn ra nh vũ bão
trên thế giới hiện nay. Để đáp ứng đợc với yêu cầu mới của cách mạng việc xây dựng
một chiến lợc con ngời trong công cuộc giáo dục và đào tạo đã và đang đợc toàn Đảng
toàn dân quan tâm.
Công nghệ thông tin là phơng tiện đợc ứng dụng trong rất nhiều ngành nghề
khác nhau. Bạn là sinh viên, muốn trình bày nội dung bài tập lớn, đồ án tốt nghiệp trớc
hội đồng bảo vệ? Bạn là cán bộ, muốn trình bày báo cáo công việc của mình trớc đồn
nghiệp? Bạn là nhà khoa học, muốn trình bày những ý tởng , những công trình nghiên
cứu của mình trong những diễn đàn, những cuộc hội thảo.
Với tầm quan trọng đó, để đảm bảo những mục tiêu giáo dục ở trờng THCS nhất
là đảm bảo đáp ứng đợc mục tiêu của môn toán ở trờng THCS thì đòi hỏi ngời giáo
viên phải luôn là tấm gơng tự học và sáng tạo, tiếp cận với CNTT sử dụng CNTT nh
một công cụ hữu ích cho việc giảng dạy bộ môn mình đảm nhiệm. Ngời giáo viên ở tr-
ờng THCS ngoài việc sử dụng kết hợp tốt các phơng pháp dạy học phù hợp với đặc trng
bộ môn, từng phân môn, từng kiểu bài thì một kâu hết sức quan trọng đó là việc sử
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
1
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
dụng, kết hợp tốt các phơng tiện kỹ thuật dạy học, làm thế nào để ngời học tiếp thu bài
một cách chủ động sáng tạo và có hiệu quả. Một trong các phơng tiện hiện đại đó
là ứng dụng CNTT vào công tác giảng dạy, ví dụ nh sử dụng máy tính sách tay kết
hợp với máy chiếu đa năng băng đĩa hình, Internet, so với những thiết bị trớc đây thì
ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học thực sự là giải pháp cải tiến rất hiệu quả
và phù hợp. Trớc đay trong thời gian khá dài trong hệ thống phơng pháp dạy học môn
toán cũng nh các bộ môn khác việc sử dụng phơng tiện thiết bị dạy học trong giảng
dạy gọi là phơng pháp trực quan tuy nhiên chỉ là những bảng phụ bằng giấy Roki ,
giáo viên với vai trò là trung tâm thì phơng pháp này ít đợc chú trọng chỉ mang tính
hình thức.
II Nội dung
Trong những năm gần đây, với sự phát triển của khoa học công nghệ đặc biệt là
lĩnh vực CNTT nhận thức của nhân dân nói chung của các tầng lớp nhà giáo nói riêng
đã đợc tiếp cận nhiều với máy tính, mạng Internet, với những phần mền hỗ trợ cho việc
dạy, học và tìm kiếm thông tin thì CNTT thực sự là thiết bị hữu hiệu có thể thay thế tất
cả nhng phơng tiện thủ công trớc đây, chỉ cần với trình độ vi tính nhất định, chúng ta
không cần đến những tranh vẽ bảng biểu trên giấy roki cồng cềnh gây mất thời gian tr-
ớc đây mà bài dạy cũng rất sinh động trực quan, gây hứng thú dối với học sinh bởi các
em đợc tiếp súc với nhiều tri thức, nhiều thông tin cùng lúc, đợc hoạt động tích cực chủ
động hơn đợc tự đánh giá quá trình tiếp thu của bản thân thông qua trình chiếu và nhận
xét kết quả hoạt động của nhóm và của cá nhân.
Nhng để ứng dụng CNTT thành công trong giảng dạy theo tôi ngời giáo viên cần
phải miệt mài nghiên cứu không ngừng sáng tạo cần phải đạt đợc các yêu cầu sau:
+ Về kiến thức: Ngoài kiến thức về chuyên môn nghiệp vụ phải vững vàng ra thì
yêu cầu phải nắm vững công dụng các tính năng , cách sử dụng và bảo quản các phơng
tiện, kĩ thuật hỗ trợ dạy học nh máy vi tính, máy chiếu đa phơng tiện (máy chiếu đa
năng Multi Projector).
+ Về kĩ năng: Thực hiện sử dụng thành thạo các phơng tiện kĩ thuật dạy học phổ
biến; Biết cách tổ chức tiết học có sử dụng CNTT; Thực hiện đúng chính sác các thao
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
2
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
tác cơ bản trong hệ điều hành Windows; Biết soạn thảo, trình bày đẹp và biết sử dụng
phần mềm MS Powerpoint để thiết kế bài giảng điện tử; Vận dụng những kĩ năng này
vào việc soạn bài và tổ chức các hoạt động dạy học cho học sinh.
+ Về thài độ: Chủ động tự tin trong việc sử dụng các phơng tiện CNTT trong dạy
học; Có ý thức sử dụng PT KTDH hỗ trợ dạy học; Có ý thức sử dụng phần mềm trình
diễn, phần mềm dạy học, phần mềm vẽ hình, để nâng cao chất lợng giờ dạy.
Để áp dụng CNTT vào dạy học có hiệu qủa đòi hỏi ngời giáo viên khi soạn giáo
án điện tử cần chú ý đến các tiêu trí sau:
+ Tiêu trí 1: Yêu cầu khi thiết kế các Slide trình chiếu cụ thể :
- Hình và chữ phải rõ, nét, cỡ chữ đủ lớn để xem, gọn lời, trình bày đẹp và
có trực quan, thể hiện nổi bật đợc kiến thức trọng tâm
- Các hiệu ứng hình ảnh, màu sắc, âm thanh, chuyển động đợc sử dụng có
mức độ, hợp lý, không bị lạm dụng, không quá tải đối với học sinh, không gây nhiễu
loạn làm mất tập trung vào bài học, các hiệu ứng không làm học sinh phân tán chú ý,
không quá nhiều, sử dụng có cân nhắc đến ảnh hởng bất lợi của nó.
Ví dụ: Hay cho con chữ xuất hiện lẻ tẻ, rời rạc, chuyển động bay cầu kì hoặc rời
rạc, lừ đừ. Mỗu sắc rực rỡ, loè loẹt, âm thanh, phối màu không khoa học khiến các
dòng chữ mờ nhạt, khó nhìn, hình ảnh và màu sắc chữ màu vàng nhạt; hoặc nền màu
vàng nhạt chữ màu vàng khó thấy.
+ Tiêu trí 2: Ký thuật trình chiếu và sử dụng máy:
- Giáo viên làm chủ thực sự đợc kỹ thuật, thao tác nhuần nhuyễn , trình
chiếu không trục trặc
- Phối hợp nhịp nhàng giữa trình chiếu với ghi bảng, ghi vở, ăn khớp giữa
các Slide với lời giảng, hoạt động của thày trò, với trình chiếu bài dạy.
- Nhịp độ trình chiếu và triển khai bài dạy vừa phải phù hợp với sự tiếp
thu của phần đông học sinh, học sinh theo dõi kịp và ghi chép kịp.
+ Tiêu trí 3: Kiến thức, phơng pháp , kỹ năng , đánh giá:
- Thực hiện đợc mục tiêu bài dạy; học sinh hiểu bài và hứng thú học tập
- Học sinh tích cực chủ động tìm ra kiến thức mới
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
3
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
- Học sinh đợc thực hành ; luỵện tập (RLKN)
- Đánh giá đợc kết quả giờ dạy
- Phát huy đợc tác dụng nổi bật của CNTT mà bảng đen và các đồ dùng
dạy học khác khó đạt đợc.
Các tiêu trí trên đây đã đợc xây dựng trên cơ sở đúc rút kinh nghiệm thực tế dạy
học có ứng dụng CNTT ở trờng THCS Đồng Hớng nơi bản thân tôi đang công tác, giáo
viên nắm rõ các tiêu trí trên từ đó ứng dụng cho mỗi bài mỗi bộ môn cụ thể nhất là bộ
môn toán có thể thiết kế giáo án điện tử cho phù hợp.
III Phần thực nghiệm:
Sau đây là một trong những giáo án điện tử cho tiết dạy có sử dụng CNTT đạt
hiệu quả mà tôi đã thực hiện:
Trong bài giảng gồm có 12 Slide
Slide 1: màn hình chờ:
Slide 2: Kiểm tra bài cũ (hiệu ứng cách vẽ sau khi học sinh phát biểu xong
Thể hiện cách vẽ nh hình vẽ)
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
4
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 3: trình chiếu yêu cầu học sinh hoạt động cá nhân một học sinh lên bảng
thực hiện:
Slide 4: trình chiếu định nghĩa sau khi học sinh tự phát biểu đợc định nghĩa
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
5
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 5: trình chiếu bài tập vận dụng định nghĩa:
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
6
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 6: Trình chiếu định lí, tạo hiệu ứng hình vẽ và giả thiết trớc khi đa ra phần
chứng minh
Slide 7: Trình chiếu định lí đảo và phần phân tích tìm cách chứng minh (tạo
hiệu ứng khi học sinh trả lời đến đâu giáo viên trình chiếu đến đó)
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
7
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 8: bài tập áp dụng định lí
Slide 9: sau khi trình chiếu kết quả thảo luận của các nhóm xong giáo viên trình
chiếu đáp án chuẩn:
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
8
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 10: Bài tập trắc nghiệm
Slide 11: trình chiếu đáp án bài tập sau khi thu kết quả thảo luận của các nhóm
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
9
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
Slide 12: yêu cầu về nhà
IV- Kết thúc vấn đề:
Trong quá trình giảng dạy thực tế môn toán trong trờng THCS, bản thân tôi đã
học hỏi ở đồng nghiệp thông qua dự giờ thăm lớp và qua quá trình tích luỹ kinh
nghiệm, tôi đã vận dụng phơng pháp dạy học nêu vấn đề vào thực tế qua các giờ lên lớp
có sự hỗ trợ của thiết bị CNTT tôi thấy rất có hiểu quả lợng kiến thức đợc chia thành
các liều nhỏ phù hợp với từng đối tợng phát huy tốt tính t duy tích cực của học sinh,
chống thói lời suy nghĩ và ỷ lại của các em học yếu, chất lợng đợc nâng lên rõ rệt.
Kết quả của việc ứng dụng CNTT trong giảng dạy rất phong phú đa dạng:
1, Khi dạy các hằng đẳng thức có thể xây dựng từ phép nhân đa thức, vận dụng
hằng đẳng thức phân tích một đa thức thành nhân tử. Trên cơ sở nhận biết một đa thức
có dạng hằng đẳng thức không.
2, Xây dựng khái niệm biểu thức, đơn thức, đa thức, phân thức đại số từ khái niệm
phân số, từ biểu thức nguyên, biểu thức phan.
3, Các phép toán về phân thức
4, Phơng trình tích.
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
10
Sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng CNTT trong giảng dạy môn toán ở trờng THCS
5, Các phơng trình quy về phơng trình bậc nhất một ẩn.
6, Giải bất phơng trình.
7, Xây dựng định nghĩa tính chất của các tứ giác theo sơ đồ:
Tứ giác Hình thang Hình bình hành Hình chữ nhật
Hình thoi Hình vuông
8, Xây dựng các hệ thức lợng trong tam giác vuông.
9, Chứng minh định lý tính chất các đờng trong tam giác giác trong tam giác.
10, Chứng minh các định lý về các trờng hợp bằng nhau, các trờng hợp đồng dạng
của tam giác.
11, Giải các bài tập hình theo cách phân tích đi lên
Kết quả cụ thể: tỷ lệ học sinh yêu thích môn toán ngày càng cao cụ thể môn toán
các lớp tôi phụ trách qua ba năm học gần đây tại trờng THCS Đồng Hớng nh sau:
Năm học
Chất lợng
2005 - 2006 2006 - 2007 2007 - 2008
Giỏi
5/45 = 11% 6/44 = 14% 7/42 = 17%
Khá
18/45 = 40% 19/44 = 43% 18/42 = 43%
Trung bình
19/45 = 42% 17/44 = 39% 16/42 = 38%
Yếu
3/45 = 7% 2/44 = 4% 1/44 = 2%
Trong giảng dạy dùng phơng pháp nào, biện pháp nào giáo viên cũng phải giải
quyết cho đợc vấn đề tích cực hoá hoạt động nhận thức của học sinh trong việc tiếp thu
kiến thức mới, củng cố kiến thức cũ và rèn luyện kỹ năng một cách thông minh sáng
tạo, sử dụng CNTT cũng không ngoài mục đích trên.
* Một số kiến nghị:
Để nâng cao chất lợng dạy và học các bộ nói chung và môn toán ở trờng THCS
nói riêng tôi mạnh dạn đề nghị các cấp có thẩm quyền cần quan tâm tạo điều kiện hơn
nữa về cơ sở vật chất trang thiết bị công nghệ,
- đầu t phòng máy, máy tính sách tay, máy chiếu đa năng, để mọi giáo viên chủ động
hơn trong mỗi giờ lên lớp,
Ngời viết : Vũ Hồng Trờng Đơn vị: Trờng THCS Đồng Hớng
11
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét